BURSA (İGFA) – CHP Bursa Milletvekili Orhan Sarıbal, Tarım ve Orman Bakanlığı Gıda ve Kontrol Genel Müdürlüğü’nün Antep fıstığı ithalatına kapı aralayan kararını eleştirerek, “Kuraklık ve zirai donla çaba eden üreticiler, artık de ithalat lobilerinin baskısıyla iflasa sürükleniyor. Bu karar derhal geri çekilmeli” dedi.
Sarıbal, 2024’te Antep fıstığı üretiminin 383 bin tonla rekor kırdığını, fakat kuraklık ve don nedeniyle rekoltenin yüzde 55 düşüşle 174 bin tona gerilediğini belirtti.
TARSİM’e nazaran don ziyanının 11,3 milyon TL’yi bulduğunu, Türkiye’nin fıstık ihracatının 2022’de 258 milyon dolar, 2023’te 318 milyon dolar, 2024’te 96 ülkeye 230 milyon dolar olduğunu vurgulayan Sarıbal, “Türkiye dünya pazarında güçlü bir aktör. İthalat kararı, üreticiye kuraklık kadar ziyan verir” dedi.
FİYAT ARTIŞI ARACILARDAN KAYNAKLANIYOR
Fıstık fiyatlarındaki artışın üreticiden değil, tüccar ve denetimsizlikten kaynaklandığını söyleyen Sarıbal, “Gaziantep’te kabuklu fıstık 500-600 TL, büyük kentlerde 1.000 TL; baklavalık fıstık 2.500 TL’ye çıkıyor. Çiftçi 400 TL’ye yaş fıstık satarken, aracıların kârı 3-4 kat. Çiftçi maliyetini güç alıyor, tüketici değerliye alıyor. Devletin piyasada kontrolü yok, çiftçi örgütsüz, aracı kazanıyor.” dedi.
BAKLAVA MAZERET, İTHALAT ŞAHANE
Sarıbal, baklava üreticilerinin fıstık maliyetini mazeret ederek ithalat istediğini, lakin bunun gerçeği yansıtmadığını belirtti.
16 Eylül 2025’te Besin ve Denetim Genel Müdürlüğü’nün ABD, İran ve Suriye’den kabuklu kavrulmuş fıstık ithalatında Ziyanlı Risk Tahlili aranmayacağını duyurduğunu anımsatan Sarıbal, “Stoklarda kâfi fıstık varken ithalat, üreticiyi bitirir. 1 kilo baklavada 100 gram fıstık 250 TL fiyat, ancak baklava 1.500 TL. Sorun fıstık değil, fırsatçılar.” diye konuştu. Sarıbal, “Fındık ve çayda olduğu üzere Antep fıstığında da TMO taban fiyat açıklamalı ve müdahale alımı yapmalı. Üretici tüccarın insafına bırakılmamalı. İthalat, binlerce aileyi geçim kederine düşürür ve kaliteli baklava üretilemez. Bu karar, üreticiyi yok sayıyor ve ithalat lobilerini koruyor. Zirai don kadar yıkıcı, derhal iptal edilmeli” daveti yaptı.
