İZMİR (İGFA) – İzmir’in kalbi Körfez, geçen yıl yaşanan etraf felaketiyle hafızalara kazınmıştı. Alg patlamaları ve balık ölümlerinin tekrarlanmaması için İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin hazırladığı acil aksiyon planı doğrultusunda çalışmalar yapıldı.
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’nın onayıyla modifiye kil uygulaması Bayraklı kıyısında başlatıldı. Birinci sonuçlara nazaran koku azaldı, balık vefatları durma noktasına geldi.
Eylül ayından itibaren ise üniversitelerin nezaretinde bilimsel izleme süreci başlayacak.
BİLİMSEL DESTEKLİ ACİL AKSİYON PLANI
İzmir Büyükşehir Belediyesi olarak Körfez’in problemlerine sürdürülebilir ve kalıcı tahliller üretmek için çalıştıklarını kaydeden İZSU Körfez Ekoloji Danışma Kurulu Üyesi ve İZDENİZ Yönetim Kurulu Lideri Dr. Işıkhan Güler, “2024 yılı Kasım ayında ‘Körfez’in geleceği İzmir’in geleceği’ başlıklı çalıştay düzenledik. Ulusal ve milletlerarası bilim insanlarının katıldığı çalıştayda kısa, orta ve uzun vadeli tahlilleri masaya yatırdık. Üç basamaklı bir hareket planı oluşturduk. Kısa vadede yangına birinci müdahale üzere alg patlamasının yayılmasını engelleyecek tedbirleri, orta vadede Körfez’in kendi ekosistemini güçlendirecek tahlilleri, uzun vadede ise kalıcı yolları belirledik. Bu süreçte UNESCO ve Avrupa Çevre Ajansı (EPA) üzere kuruluşlarla temas kurduk. Dünyadaki uygulamaları inceledik. Bilhassa Çin’de kullanılan ‘modifiye kil’ sisteminin tabiatla uyumlu ve tesirli olduğunu gördük. Ayrıyeten alg patlamasına yönelik literatür araştırmalarında UNESCO’nun ziyanlı “Alg Patlaması” el kitabında da kil uygulamasından bahsedilmektedir. Amerikan Çevre Ajansı (EPA) dokümanlarında da kil uygulaması yapılabileceği bilgisi bulunmaktadır. Bizim için değerli olan, bu balık vefatları olduğunda acil hareket planlaması nedir; biz onun üzerinde daha çok ağırlaşmaya çalıştık. Bununla ilgili de dünyada nerelerde, ne formda uygulama yapılmış, çalıştay öncesi bir ön çalışma yaparak bu mevzularla ilgili bilgi sahibi olmaya çalıştık. Kil tekniğiyle ilgili bir ekip ön çalışmalarda bulunduk. Üniversitelerimizin birinde deneyler yaptırdık, çökme deneyleri çok olumlu sonuçlar verdi. Ayrıyeten tabandaki tesirler ve canlı hayatı üzerinde de kısa vadeli deneyler yaptırdık, onlardan da olumlu sonuçlar aldık” diye konuştu.
Acil Hareket Planı uygulaması ile ilgili olarak Etraf, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı’na ocak ayında yazı yazdıklarını belirten Dr. Güler, “Kil uygulaması ve bununla birlikte iki sistem daha var, onların uygulanması konusunda yazı yazdık. O yazıya şubat ayında karşılık geldi. Fakat burada eza şu: vakit çok süratli geçiyor. Körfezdeki kirlilik ve geçen yılki balık vefatlarını yaşamamak için süratli davranmak gerekiyordu” diye konuştu.
İzmir’de geçen yıla oranla deniz suyu sıcaklığında bir artış olduğuna dikkat çeken Dr. Işıkhan Güler, “Nisan ayında sıcaklıklar artmaya başladı. Biz küçük ölçekli uygulamalar yaparak kil kullandık. Haziran’a kadar uyguladık. Lakin hazirandan sonra durduk çünkü Çevre Bakanlığı bu konuda beklememizi istedi. Bu esasen süreksiz bir tahlil. Daha evvel de çalıştayda anlatıldığı üzere bu bir yangın söndürme. Çok ölçüde balık ve canlının vefatını minimize etmeyi hedefliyoruz” formunda konuştu.
BİLİMSEL İZLEME EYLÜLDE BAŞLIYOR
Uydu ve dron imgeleriyle alg patlamalarını günlük olarak takip ettiklerini aktaran Dr. Güler, “Bundan sonra yerinde ölçümlerle süreci daha bilimsel bir tabana oturtacağız. Eylül ayından itibaren üniversitelerin nezaretinde müşahede istasyonları kurulacak. Bütün kurumların iş birliğiyle bir tahlile ulaşmak mümkün. Hem lokal idare hem merkezi idare el ele bu işi çözebilir. Daima birlikte, lokal halk, belediye ve merkezi hükümet olarak İzmir Körfezi’ni kurtaracağız. İnsanların kenarında vakit geçirdiği, pak, sağlıklı bir deniz olacak. Daima birlikte başaracağız” diye konuştu.
