İSTANBUL (İGFA) – KGK Genel Başkanı Mehmet Ali Dim’in başkanlığında Genel Lider Vekili İsmail Bayazıt, Yerel Medya Meclis Başkanı İsrafil Avcı, Genel Sekreter Yardımcısı Hayati Arıgan, yönetim kurulu üyeleri İbrahim Aslan ve Sertaç Virancık ile vilayet temsilcileri İtimat Hasbaş (Sakarya), Cenap Kürümoğlu (Tekirdağ), İlker Ülker (Çanakkale), Alper Ceylan (Kırklareli) ve Harun Atalay (Aksaray)’dan oluşan heyet, Genel Müdür Çay ile 1 saatlik bir toplantı gerçekleştirdi. Toplantıda, Genel Lider Dim, KGK hakkında bilgilendirme yaptıktan sonra Basın İlan Kurumu’nun işleyişiyle ilgili şikayet, talep ve tekliflerden oluşan sektörel durum raporundan oluşan bir belgeyi Genel Müdür Çay’a takdim etti. Daha sonra heyet üyeleri de kelam alarak çeşitli mevzularda görüş ve tekliflerini lisana getirdiler. Çok sıcak ve olumlu bir havada gerçekleşen görüşmede BİK Genel Müdür Yardımcısı İbrahim Delibaş da hazır bulundu.
“KAPIMIZ HERKESE AÇIK”
Genel Müdür Abdulkadir Çay, KGK heyetine yaptığı konuşmada, kurumun ve dalın yabancısı olmadığını belirterek, “Tabiki bu çok kapsamlı bir iş ve pek çok mevzuyu da kavramak için çaba ediyorum. Sizlerden gelen teklifler de bize ışık tutuyor. Kapımız herkese açıktır. Öncelikli maksadımız ilan potansiyelimizi arttırmaktır. Bu bahiste gayret içinde olacağız. Bakanlıklar ve kurumlarla görüşerek bu sorunu çözmeyi planlıyoruz” dedi.
“OLUMLU BİR YAKLAŞIM BULDUK”
KGK Genel Başkanı Dim, Çay’a nazik kabulü, olumlu yaklaşımı ve samimi sohbeti için teşekkür ederek şöyle konuştu:
“BİK elbette dalımız için olmazsa olmazımız. Varlığından güç alıyoruz. Bu kurumun ehil ellere teslim edildiğini görmek bizi memnun etti. Bizleri dinleyen ve anlayan bir idare var. İstişareye açık bir genel müdür ile olumlu bir yaklaşım içinde olunmasından ötürü mutluyuz. Bundan bu türlü istişaremizi işbirliği ve dayanışma ile destekleyerek kurumun ve bölümün gelişmesine daha çok katkı koymaya çalışacağız.”
DELİBAŞ’A ZİYARET
KGK heyeti Genel Müdür Yardımcısı olarak atanan BİK emektarı İbrahim Delibaş’a da iyi olsun ziyaretinde bulundu. Genel Lider Dim, Delibaş’ı yeni vazifesinden ötürü kutladı, muvaffakiyetler diledi ve bölümün içinden gelen bir kişi olarak duydukları memnuniyeti lisana getirdi.
RAPORDA NELER VAR
KGK tarafından BİK Genel Müdürü Çay’a takdim edilen raporda şu bahisler bulunuyor:
1. GİRİŞ
Bu rapor, Basın İlan Kurumu’ndan resmi ilan alan yahut resmi ilan alma potansiyeli bulunan basılı gazeteler ile internet haber sitelerinin son periyotta lisana getirdiği talep, şikâyet ve teklifleri sistematik bir çerçevede pahalandırmak maksadıyla hazırlanmıştır.
Lokal ve ulusal medya temsilcileriyle yapılan görüşmeler, saha bulguları ve sektörel eğilimler doğrultusunda hazırlanan rapor, mevcut uygulamalara ait sorun alanlarını ortaya koymakta ve tahlil odaklı siyaset teklifleri sunmaktadır.
2. MEVCUT DURUM VE GENEL DEĞERLENDİRME
Basın İlan Kurumu, resmi ilanların dağıtımı, basın ve medya kesiminin desteklenmesi noktasında kritik bir vazifeye sahiptir. Lakin ekonomik şartlar, dijital dönüşüm ve mevzuat ahenk süreçleri nedeniyle mahallî basın ve dijital medya kuruluşları çeşitli yapısal meselelerle karşı karşıyadır.
Bu kapsamda resmi ilan alan medya kuruluşlarının tespit edilen beklentileri aşağıdaki başlıklarda toplanmıştır.
3. TALEPLER
3.1 Resmi İlan Hacminin Artırılması
* Ekonomik şartlar karşısında mahallî basının sürdürülebilirliğini sağlamak gayesiyle kamu kurum ve kuruluşlarından gelen resmi ilan hacminin artırılması talep edilmektedir. Kamu kurumları, Belediye, vilayet özel yönetimi ve bağlı kuruluşların ilanlarındaki kaçınmanın önüne geçilmesi, bilhassa İcra ilanlarının BİK üzerinden verilmesinin sağlanması ve aktif bir kontrol düzeneğinin kurulması istenmektedir. Ayrıyeten, birtakım belediyelerin ihtiyari olarak verdiği belediye meclis kararlarının mecburî olarak yayınlatılması için yasal düzenleme yapılması kesimin beklentisidir.
3.2 İnternet Haber Sitelerine Yönelik Kriterlerin Gözden Geçirilmesi
* Takım sayısı, özgün içerik üretimi, trafik ölçümü ve teknik altyapı kriterlerinin bilhassa küçük ölçekli bölgelerde daha uygulanabilir düzeylere çekilmesi talep edilmektedir.
3.3 Kontrol ve Uygulamalarda Standartlaşma
* Farklı vilayetlerde farklı yorum ve uygulamalara gidildiği istikametindeki tespitler doğrultusunda kontrol süreçlerinin ülke genelinde standart bir çerçevede yürütülmesi talep edilmektedir.
3.4 Dijital Dönüşüme Yönelik Dayanak Mekanizmaları
* Web site altyapısı, sunucu hizmetleri, taşınabilir uyumluluk, SEO ve siber güvenlik üzere alanlarda teknik takviye ve teşvik talep edilmektedir.
* Ayrıyeten, basılı gazetelerin giderek azalan okunurluğu düşünüldüğünde ve dijital dönüşüme entegrasyon açısından E-GAZETE uygulamalarının desteklenmesi ve belirli kriterlerde resmi ilan yayınlamalarının önünün açılması istenmektedir.
3.5 Çalışanların Ekonomik Şartlarının İyileştirilmesi
* Minimum takım ve fiyat kaidelerinin sektörel gerçekliklere nazaran tekrar uyarlanması, SGK ve vergi teşviklerinin genişletilmesi tarafında talepler bulunmaktadır.
4. ŞİKÂYETLER
4.1 Bürokratik Süreçlerin Yoğunluğu
* BİK iç kontrol, raporlama ve bildirim süreçlerinin bilhassa küçük ölçekli işletmeler için karmaşık ve maliyet artırıcı olduğu belirtilmektedir.
* Günlük ve aylık raporlar ve çalışan beyanlarına ait süreçlerin sadeleştirilerek online dijital platformlara geçiş talep edilmektedir.
4.2 Vilayetler Ortası Uygulama Farklılıkları
* Tıpkı yönetmeliğin farklı vilayetlerde farklı biçimde uygulandığına ait ağır şikâyet bulunmaktadır.
* Kontrol memurlarının yorum farklılığı nedeniyle kuruluşların vakit zaman mağduriyet yaşadığı tabir edilmektedir.
4.3 Resmi İlan Fiyat Tarifelerinin Yetersizliği
* Baskı, kağıt, mürekkep, güç ve işçi maliyetlerindeki artışa karşın resmi ilan fiyat tarifelerinin bölümün ekonomik gerçekliğini karşılamadığı tarafında yaygın bir şikâyet mevcuttur.
4.4 İnternet Trafik Ölçümleme Kriterlerindeki Belirsizlik
* Hangi ölçümleme altyapı ve araçlarının geçerli olduğuna ait uygulamada netlik sağlanamadığına yönelik tespitler bulunmaktadır. Ölçümlerde Google ile oluşan uçurum baş karıştırıcıdır.
4.5 Lokal Medyanın Ekonomik Sürdürülebilirlik Sorunu
* Reklam gelirlerinin büyük kısmı küresel dijital platformlara kaydığından lokal medyanın finansal açıdan zahmet yaşadığı belirtilmektedir.
* Kağıt ve baskı maliyetlerindeki artış, basılı gazetelerin sürdürülebilirliğini olumsuz etkilemektedir.
5. ÖNERİLER
5.1 Dijital Medya Takviye ve Teşvik Programı Oluşturulması
* Mahallî medya için dijital dönüşüm odaklı bir fon oluşturulması,
* Sunucu altyapısı, içerik idaresi, data güvenliği ve çevrimiçi reklamcılık alanlarında takviye sağlanması önerilmektedir.
5.2 İnternet Haber Sitelerine Yönelik Uygulanabilir Kıstaslar
* Mahallî ekonomik ölçek dikkate alınarak çalışan sayısı, içerik üretimi ve trafik kriterlerinde bölgeler ortası modelleme yapılması önerilmektedir.
5.3 Matbaa ve Kâğıt Maliyetleri İçin Takviye Mekanizmaları
* Basılı gazeteler için kâğıt ve baskı maliyetlerine yönelik teşvik yahut vergi indirimi sağlanması,
* BİK aracılığıyla düşük faizli dayanak kredileri geliştirilmesi önerilmektedir.
5.4 Rehberlik Odaklı Kontrol Modeli
* Kontrollerin cezai yaklaşım yerine rehberlik ve danışmanlık temelli yürütülmesi, ihtarlardan sonra cezanın son etapta uygulanması,
* Vilayet müdürlüklerinde medya kuruluşlarına danışmanlık ünitelerinin oluşturulması tavsiye edilmektedir.
6. SONUÇ
Basın İlan Kurumu’ndan resmi ilan alan basılı ve dijital medya kuruluşları, hem ekonomik kaideler hem de dijital dönüşüm sürecinin getirdiği zorluklar nedeniyle çeşitli yapısal sıkıntılar yaşamaktadır.
Bu raporda yer alan talep, şikâyet ve teklifler, dalın beklentileri doğrultusunda siyaset geliştiricilere yol gösterici nitelik taşımaktadır.
Mevzuatın güncellenmesi, takviye sistemlerinin güçlendirilmesi ve kontrol süreçlerinin standartlaştırılması, medya bölümünün sürdürülebilirliğine değerli katkı sağlayacaktır.
