MARDİN (İGFA) – Mardin’in Nusaybin ilçesi Değirmencik ve Pazarköy köyleri kuzeyindeki sarp dağlarda, 1700 yıllık bir tarih hazinesi tekrar keşfedildi.
Araştırmacı gazeteci-yazar Faruk Muslu, M.S. 350-400 yıllarında Roma İmparatoru II. Konstantinos devrinde inşa edilen Hatem-i Tai Kalesi’ni, 17 kilometrelik kuvvetli yürüyüş ve bir haftalık arazi çalışmasıyla yeni manzaralarla kamuoyuna sundu.
KALENİN GİZEMİ
Yüzyıllardır haritalardan silinen kale, Muslu’nun drone çekimleriyle birinci kere çağdaş imajlarla belgelendi.
1860’larda İngiliz arkeolog John George Taylor tarafından keşfedilen ve 1870’te çizilen kale, Taylor’un kültürel yağma simgesi (Diyarbakır Asur Stelleri’ni British Museum’a taşıyan isim) sayesinde biliniyordu. Muslu’nun fotoğrafları ve görüntüleri, eskizi yeni imajlarla değiştirdi.
“Nusaybin’in Gözü” ismini, taş dizilimi ve gölgesinin “göz” üzere bakmasından alan stratejik yapı, Roma-Sasani hudut savunma sisteminin modülü olarak nitelendiren Muslu, “İlk kere ortaya çıkardığımız bu yerde çok kıymetli bulgulara rastladık. Kale, çok dinli bir tarih sahnesi sunuyor” dedi.
Muslu, “Bazı yerler keşfedilmez, hatırlanır. Hatem-i Tai Kalesi de onlardan biri. Vaktin sessiz bekçisi… O sesi duymak ve hatırlamak için buradayız.” diyerek, yetkililere, kalenin hemen korunması ve turizme kazandırılması daveti yaptı.
YEDİ KATLI TARİH
Muslu’nun tespitlerine nazaran katmanlar şöyle:
- Kayaya oyulmuş alt katman (Geç Antik Periyot temeli)
- Roma-Sasani hudut savunma sistemi
- Askeri koridorlar ve hayat alanları
- Artuklu tamir izleri ve yeni taş örgüler
- Gözetleme mazgalları
- Erken Hristiyanlık devrine ilişkin kilise kalıntısı
- Teras kısmında camii ve tapınak kalıntıları
